____________________________________________________________________________________________________________________
............................................................... *ειδήσεις * νέα * ρεπορτάζ *έρευνα σύγχρονων κοινωνικοπολιτικών ζητημάτων *
___________________________________________________________________________________________________________________

Αυτός που αγωνίζεται μπορεί να χάσει, όμως αυτός που δεν αγωνίζεται ήδη έχει χάσει.

Bertolt Brecht, 1898-1956, Γερμανός συγγραφέας

Τετάρτη, 30 Μαΐου 2018

ΣΤΟ ΣΤΑΘΜΟ ΟΣΕ ΤΡΙΠΟΛΗΣ

Ο ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΟΣ ΤΗΣ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ-


Το σιδηροδρομικό δίκτυο της Πελοποννήσου είναι συνυφασμένο με την ίδια την ιστορία της Ελλάδας. Πόλεμοι, κατοχή, εμφύλιος, αστυφιλία, μετανάστευση, γεωργική παραγωγή, οικονομικά προβλήματα, άφησαν τα σημάδια τους στην υπερεκατονταετή λειτουργία του σιδηροδρόμου, με το οριστικό τέλος να έρχεται το 2011. 
Στην ακμή του το 1905, μετέφερε 1.740.000 επιβάτες ετησίως, καθώς και 251.000 τόνους εμπορεύματα. Κάλυπτε 750 χιλιόμετρα, διέθετε 159 σταθμούς και εξυπηρετούσε σημαντικές πόλεις όπως: Αθήνα, Μέγαρα, Ελευσίνα, Λουτράκι, Κόρινθο, Κιάτο, Ξυλόκαστρο, Διακοπτό, Αίγιο, Πάτρα, Καβάσιλα, Κυλλήνη, Αμαλιάδα, Κατάκολο, Πύργο, Ολυμπία, Κυπαρισσία, Καλαμάτα, Μεσσήνη, Μεγαλόπολη, Τρίπολη Ναύπλιο, Άργος, Νεμέα. 
Στα φοιτητικά μου χρόνια το τρένο ήταν το σύνηθες μέσον των εκδρομών μας στην Πελοπόννησο, αφού το «μισό» εισιτήριο ήταν κυριολεκτικά μισό και αισθητά φθηνότερο από το ναύλο του λεωφορείου. Συνδεδεμένο με τις φτωχότερες τάξεις, τις οικογένειες, τους φοιτητές, πολύ μακριά από την πολυτέλεια του Orient Express, το τρένο της Πελοποννήσου έχει πάντα τη δική του γοητεία για εμάς που προλάβαμε να απολαύσουμε τις γρήγορες εναλλαγές της πελοποννησιακής φύσης από το παράθυρό μας. 
Στο σταθμό ΟΣΕ της Τρίπολης, τα παλιά βαγόνια σκούριασαν και οι γραμμές χορτάριασαν. Στο μικρό καφενεδάκι απολαμβάνω το τσάι μου. Χωρίς βιασύνη. Δεν περιμένω το τρένο.


Κείμενο -Φωτογραφίες Lia Mageira






Πέμπτη, 24 Μαΐου 2018

30 MAH – MEΡΑ ΑΓΩΝΑ , ΜΕΡΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗΣ ΠΑΝΕΡΓΑΤΙΚΗΣ ΑΠΕΡΓΙΑΣ


Αθήνα 21/5/2018

30 MAH - MEΡΑ ΑΓΩΝΑ, ΜΕΡΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗΣ ΠΑΝΕΡΓΑΤΙΚΗΣ ΑΠΕΡΓΙΑΣ

Η απεργία αυτή συμπίπτει με την κλιμάκωση της επίθεσης του κεφαλαίου ενάντια στην εργατική τάξη και την κυβέρνηση να δίνει ρεσιτάλ αποπροσανατολισμού , παρουσιάζοντας την «επόμενη ημέρα» σαν μέρα εξόδου της από τα βάσανα της πολιτικής που προωθεί και υλοποιεί το μαύρο μέτωπο κυβέρνησης – κεφαλαίου – Ευρωπαϊκής Ενωσης. Ψεύδονται ασύστολα , τα μέτρα ήρθαν για να μείνουν και είναι βασική προϋπόθεση – προαπαιτούμενο για τις «επενδύσεις» και την περιβόητη ανάκαμψη. 

Στην άλλη όψη του νομίσματος είναι η όλο και πιο βαθιά εμπλοκή της Ελλάδας στα ιμπεριαλιστικά σχέδια , η μετατροπή της χώρας σε ιμπεριαλιστικό ορμητήριο θανάτου . Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ περιδιαβαίνει τα Βαλκάνια με τη σημαία ΝΑΤΟ – ΕΕ στο χέρι , βάζει πλάτη για να ενισχύσει τη θέση του κεφαλαίου και το μερίδιό του από τη μοιρασιά της λείας από το πλιάτσικο σε βάρος των λαών.

Όλα τα παραπάνω δείχνουν τους άρρηκτους δεσμούς , το ενιαίο της πάλης ενάντια στα ιμπεριαλιστικά σχέδια με την πάλη ενάντια στην πολιτική που τσακίζει μισθωτούς , συνταξιούχους , άνεργους , αυτοαπασχολούμενους . Δίνουμε όλες μας τις δυνάμεις για συμβάλουμε μαχητικά στην επιτυχία της πανελλαδικής απεργίας , των αγωνιστικών απεργιακών συγκεντρώσεων που οργανώνουν το ΠΑΜΕ , τα ταξικά συνδικάτα σε όλη τη χώρα. 

Η γραμματεία της ΕΕΔΥΕ


~~~~~~~~~~

ΔΕΛΤΙΟ  ΤΥΠΟΥ


Πραγματοποιήθηκε σήμερα, ημέρα Δευτέρα, 21 Μαΐου 2018 η κλήρωση του λαχνού της ΕΕΔΥΕ για το 2018 που κυκλοφόρησε σε όλη την Ελλάδα από τους αγωνιστές και αγωνίστριες των Επιτροπών Ειρήνης.

Οι τυχεροί αριθμοί είναι:  
Ø      46689 : αντιστοιχεί σε ένα 4ημερο ταξίδι για 2 άτομα στη Βιέννη /διακινήθηκε από  την Επιτροπή Ειρήνης Ηρακλείου Κρήτης.

Ø    85666  :  αντιστοιχεί σε ένα 4ημερο ταξίδι για 2 άτομα στην Πράγα  διακινήθηκε από την Επιτροπή Ειρήνης Κορυδαλλού-Νίκαιας.

Ø   07264  :   αντιστοιχεί σε 1 LAPTOP HP G6 1WY10EA διακινήθηκε από την Επιτροπή Ειρήνης Καρδίτσας.

Ø   16232   :  αντιστοιχεί   σε 1 ετήσια συνδρομή της Σύγχρονης Εποχής, διακινήθηκε από την Επιτροπή Ειρήνης Θεσσαλονίκης.

Χαιρετίζουμε κι ευχαριστούμε τους εργαζόμενους, ανέργους, συνταξιούχους, νέους και νέες που ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμά μας για οικονομική στήριξη, που αγόρασαν και διακίνησαν το λαχνό της ΕΕΔΥΕ  για το 2018.
Τα χρήματα που συγκεντρώθηκαν θα διατεθούν για τις ανάγκες του αντιιμπεριαλιστικού-φιλειρηνικού αγώνα καθώς και για την κάλυψη των εξόδων  που θα προκύψουν από τις προσεχείς  εκδηλώσεις της ΕΕΔΥΕ.
Οι κάτοχοι των τυχερών λαχνών να επικοινωνήσουν με την ΕΕΔΥΕ στα τηλ.: 210 3844853, 210 3844854 για τις λεπτομέρειες παραλαβής των δώρων.

Αθήνα, 21/5/2018                            

Κυριακή, 6 Μαΐου 2018

«Μαίναλο, στα ίχνη των εθνικοαπελευθερωτικών αγώνων»

Ιστορία, Αρκαδία, Β' Παγκόσμιος Πόλεμος, Κατοχή, εθνική αντίσταση
ΝΗΣΙΔΕΣ // 06.05.2018,

Μαίναλο, στα ίχνη των αγωνιστών | Βασίλης Μαθιουδάκης

Συντάκτης:  Ζιζή Σαλίμπα*

Με μεγάλη επιτυχία ολοκληρώθηκε η διήμερη εκδήλωση «Μαίναλο, στα ίχνη των εθνικοαπελευθερωτικών αγώνων», αφιερωμένη στη μνήμη του ιστορικού Σπύρου Ασδραχά, την οποία οργάνωσαν τα Αρχεία Σύγχρονης Ιστορίας (ΑΣΚΙ) και ο Σύλλογος Αρκάδων Ορειβατών Οικολόγων (ΣΑΟΟ), στην Τρίπολη και στο Μαίναλο, το Σαββατοκύριακο 28-29 Απριλίου. 
Με ξενάγηση στα υπόγεια του Δικαστικού Μεγάρου της Τρίπολης, Σάββατο απόγευμα, ξεκίνησε η εκδήλωση.
Πλήθος κόσμου συγκεντρώθηκε για να επισκεφθεί τους χώρους κράτησης των αγωνιστών της Εθνικής Αντίστασης, όπου στους τοίχους τους διασώζονται εγχάρακτες εικόνες, σημειώματα από τους ίδιους τους μελλοθάνατους.

Γεμάτοι από εγχάρακτες επιγραφές, σημειώματα, ζωγραφιές οι τοίχοι 
στα υπόγεια του Δικαστικού Μεγάρου Τρίπολης. | Βασίλης Μαθιουδάκης

Ολοι ανεξαιρέτως με συγκίνηση άκουσαν τον Παναγιώτη Βέμο να διηγείται τις απάνθρωπες συνθήκες κράτησης, το υψηλό φρόνημα και την αποφασιστικότητα των αγωνιστών να δώσουν ακόμη και τη ζωή τους για το ύψιστο αγαθό της ελευθερίας.

Ο Παναγιώτης Βέμος | Βασίλης Μαθιουδάκης

Η ξενάγηση πραγματοποιήθηκε στις δύο αίθουσες που πρόσφατα παραχωρήθηκαν από το υπουργείο Δικαιοσύνης στον Δήμο Τρίπολης για τη δημιουργία μουσείου.

Επισκέπτες του ΣΑΟΟ και των ΑΣΚΙ στο υπόγειο του Δικαστικού Μεγάρου | Βασίλης Μαθιουδάκης

Στη συνέχεια στο Αποστολοπούλειο Πνευματικό Κέντρο Τρίπολης ξεκίνησε η ημερίδα. Χαιρετισμούς απηύθυναν ο Ηλίας Νικολακόπουλος πρόεδρος των ΑΣΚΙ και ο Αθανάσιος Μπουζέτος, πρόεδρος του Δ.Σ. του ΣΑΟΟ.
Την εκδήλωση συντόνισε ο Κωστής Ζαχαριάς, μέλος του ΣΑΟΟ και τέως βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ Αρκαδίας. 
Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης, γενικός γραμματέας των ΑΣΚΙ, με την ομιλία του «Ιστορική έρευνα και θεσμοί. Το παράδειγμα του Σπύρου Ασδραχά», αναφέρθηκε στο έργο του σπουδαίου Ελληνα ιστορικού και στην έμπρακτη συμβολή του στις κοινωνικές επιστήμες. 

Αποστολοπούλειο Πνευματικό Κέντρο Τρίπολης | Βασίλης Μαθιουδάκης

Ο Σπύρος Ασδραχάς διετέλεσε επί σειρά ετών καθηγητής ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Paris I – Panthéon ‒ Sorbonne, επικεφαλής ή συνεργάτης διαφόρων επιστημονικών φορέων και ιδρυμάτων, όπως διευθυντής Ερευνών στο Κέντρο Νεοελληνικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, διευθυντής του ερευνητικού προγράμματος της Επιτροπής Ιστορίας της Εθνικής Τράπεζας (1977-1990), μέλος του Δ.Σ. του Ιδρύματος Ερευνας και Παιδείας της Εμπορικής Τράπεζας (1987-1991).
Ως αντιπρόεδρος της Διοικούσας Επιτροπής του Ιονίου Πανεπιστημίου (1985-1990), υπήρξε ο εμπνευστής και σχεδιαστής του Τμήματος Ιστορίας και του Τμήματος Αρχειονομίας-Βιλιοθηκονομίας.
Ο Σπύρος Ασδραχάς, μαζί με τους ιστορικούς Φίλιππο Ηλιού, Βασίλη Παναγιωτόπουλο και τον εκδότη Γιώργο Ραγιά, ήταν μέλος της διευθυντικής ομάδας του επιστημονικού περιοδικού «Τα Ιστορικά». Υπήρξε ένας από τους ιδρυτές των Αρχείων Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας (ΑΣΚΙ), των οποίων επί σειρά ετών διετέλεσε πρόεδρος. 
Ο Θανάσης Χωματάς, πρ. πρόεδρος του ΣΑΟΟ, με την ομιλία του «Αρκαδία ‒ Μαίναλο: λίκνο της κλεφτουριάς ‒ ορμητήριο της νίκης», παρουσίασε την κλεφτουριά στα αρκαδικά βουνά και τη συμβολή της στον αγώνα για την ανεξαρτησία της πατρίδας μας από τον οθωμανικό ζυγό. Εδωσε έμφαση στην κλέφτικη οικογένεια των Κολοκοτρωναίων, στις ιδιαίτερες στρατηγικές ικανότητες και στον χαρακτήρα του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη. 

Ο Κώστας Ζαχαριάς και η Ελένη Πόταγα | Βασίλης Μαθιουδάκης

Καταχειροκροτήθηκε από το κοινό η Ελένη Πόταγα, αδελφή του δεκαεπτάχρονου μαθητή Μάθιου Πόταγα, ο οποίος υπήρξε ο πρώτος αντιστασιακός ήρωας της Ευρώπης.
Ο έφηβος αυτός, στις 2 Μαΐου 1941, όρθωσε το ανάστημά του μπροστά στα γερμανικά στρατεύματα που κατευθύνονταν προς τη Βυτίνα Αρκαδίας, φωνάζοντας «Σταθείτε! Δεν θα μας σκλαβώσετε. Είμαι εδώ μόνος, αλλά ολόκληρη η Ελλάδα ακολουθεί».
Οι Γερμανοί τον σκότωσαν επιτόπου και στη συνέχεια συνέθλιψαν το κεφάλι του. Η Ελένη Πόταγα έκανε έκκληση για ομόνοια και ομοψυχία μεταξύ όλων των Ελλήνων, γιατί η διχόνοια μόνο καταστροφικά αποτελέσματα μπορεί να επιφέρει. 
Ο Κώστας Μπρούσαλης, εκπαιδευτικός-συγγραφέας, μίλησε για «Το Μαίναλο: καταφύγιο και ορμητήριο των ανταρτών του ΕΛΑΣ».
Αναφέρθηκε στη δράση του ΕΑΜ και του ΕΛΑΣ στο Μαίναλο και στις δύο νικηφόρες μάχες κατά των Γερμανών στα Κανελάκια και στη Γλόγοβα.
Περιέγραψε λεπτομερώς την είσοδο των ανταρτών στην Τρίπολη και την ομιλία του Αρη Βελουχιώτη από τον εξώστη του ξενοδοχείου «Μαίναλον». 


Επάνω: Κώστας Ζαχαριάς- Κώστας Μπρούσαλης. Στη μέση από αριστερά: Ηλίας Νικολακόπουλος, Κωστής Καρπόζηλος, Βαγγέλης Καραμανωλάκης. Κάτω: Βαγγέλης Μαντζουράνης 
| Βασίλης Μαθιουδάκης

Ο Κωστής Καρπόζηλος, διευθυντής των ΑΣΚΙ, στην ομιλία του με θέμα «ΑΣΚΙ: Αρχείο και Ιστορία», αναφέρθηκε στην αναγκαιότητα τεκμηρίωσης των ιστορικών γεγονότων, στον ρόλο που διαδραματίζουν τα Αρχεία για την ιστορία του τόπου μας.
Τόνισε ιδιαίτερα την αξία του εφήμερου υλικού (μπροσούρες, προκηρύξεις, φυλλάδια), που για τους περισσότερους δεν έχουν αξία και καταλήγουν στον κάλαθο των αχρήστων, ενώ αποτελούν σημαντικά τεκμήρια μιας εποχής.
Πάνω από 5 εκατ. τεκμήρια (έγγραφα, εικονιστικό υλικό, εφημερίδες, περιοδικά, βιβλία) έχουν συγκεντρωθεί στα ΑΣΚΙ. 
Η εκδήλωση πλαισιώθηκε με τραγούδια από μαθητές του Μουσικού Σχολείου Τρίπολης και από τη Χορωδία Ορφέας Τρίπολης. 

Στο φουαγιέ του Πνευματικού Κέντρου, η έκθεση, με εικονιστικό υλικό, φωτογραφίες, μπροσούρες, φυλλάδια, από τη συλλογή της Εταιρείας Διάσωσης Ιστορικών Αρχείων Πελοποννήσου (ΕΔΙΑΠ) και των ΑΣΚΙ, και βιβλία για την Αντίσταση, εισήγαγε τους επισκέπτες στην ατμόσφαιρα της όλης εκδήλωσης. 

Η ημερίδα τελούσε υπό την αιγίδα του Δήμου Τρίπολης. 

Στιγμές από την ορεινή διάσχιση | Βασίλης Μαθιουδάκης

Κυριακή πρωί δύο λεωφορεία με 84 ορειβάτες, μέλη και φίλοι του ΣΑΟΟ και των ΑΣΚΙ, ξεκίνησαν για να περπατήσουν στα μονοπάτια του Μαίναλου, στα χνάρια των αγωνιστών του ’21 και της Εθνικής Αντίστασης 1941-1944.
Τα μονοπάτια αυτά αποτελούν τμήμα ενός εκτεταμένου δικτύου μονοπατιών, τα οποία σχεδίασε και υλοποίησε ο ΣΑΟΟ. 
Στην τοποθεσία Χάνι Κουτρουμπή, έξω από τη Βυτίνα, στο μνημείο του Μάθιου Πόταγα, εκεί όπου οι Γερμανοί κατακτητές τον εκτέλεσαν εν ψυχρώ με βάναυσο τρόπο, μας περίμενε η Ελένη Πόταγα με την οικογένειά της, για να μας εξιστορήσει τα τραγικά γεγονότα. Με ένα μπουκέτο λουλούδια τιμήσαμε τον έφηβο ήρωα, μάρτυρα της ελευθερίας. 
Στη συνέχεια κατευθυνθήκαμε στην τοποθεσία Κανελάκια, κοντά στα χωριά Πυργάκι και Ελάτη, για να «αφουγκραστούμε» το Μαίναλο των αγώνων του ελληνικού λαού για την ελευθερία του.
Μετά από ενημέρωση για τη μάχη των Κανελακίων, ακολουθώντας το μπλε μονοπάτι, κατευθυνθήκαμε προς το Λιμποβίσι, τόπο καταγωγής των Κολοκοτρωναίων.

Οδοιπορώντας στο «μπλε μονοπάτι» προς το Λιμποβίσι | Βασίλης Μαθιουδάκης

Το ελατοσκέπαστο Μαίναλο, με τις μυρωδιές του ξύλου και των λουλουδιών του, με τους λειμώνες και τα ξέφωτά του, με τους ήχους του αγέρα που περνά ανάμεσα από τις φυλλωσιές, εντυπωσίασε κάθε περιπατητή. 
Μετά από μια τρίωρη πορεία, αφού επισκεφθήκαμε το σπίτι των Κολοκοτρωναίων, ξαποστάσαμε με αρκαδικό κρασί και αρκαδική μπίρα, ελιές, ψωμί και τυρί, με τον λιτό τρόπο των ιστορικών και των ορειβατών. 
Στην επιστροφή προς την Τρίπολη, επισκεφθήκαμε το Μουσείο Δασικής Ιστορίας στο Χρυσοβίτσι, για να γνωρίσουμε τον πολιτισμό του δάσους. 
Η ώσμωση δύο συλλογικών οντοτήτων, σε μια συνέργεια που σκοπό είχε να αναδείξει το όρος Μαίναλο ως φυσικό, ανθρωπογενές και πολιτισμικό περιβάλλον, απέφερε καρπούς σε όλους εκείνους που ενδιαφέρονται για τη διαφύλαξη και προβολή αυτής της ανεκτίμητης κληρονομιάς

*δρος οικονομολόγου-ιστορικού

Τρίτη, 24 Απριλίου 2018

Απεργιακες κινητοποιησεις ΚΔΑΥ Τριπολης

ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΣΤΙΣ

ΕΜΠΟΡΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ

ΣΤΑ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Α.Ε. Ν. ΑΡΚΑΔΙΑΣ


Τρίπολη 24/04/2018
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Οι εργαζόμενοι στην επιχείρηση Recycling South East LTD στη ΒΙΠΕ Τρίπολης, κατόπιν απόφασης Γενικής Συνέλευσης της σωματειακής επιτροπής, πραγματοποιούν 24ωρες επαναλαμβανόμενες απεργίες και στις δύο βάρδιες από τη Δευτέρα 23 Απριλίου 2018.
Οι εργαζόμενοι στο ΚΔΑΥ Τρίπολης έχουν πείρα χρόνια τώρα από τα τερτίπια της εργοδοσίας και με τον οργανωμένο τους αγώνα και τη συλλογική τους δράση μαζί με το σωματείο τους μπορούν να τα αντιμετωπίσουν. Έχουμε το δίκιο με το μέρος μας και θα νικήσουμε.

Διεκδικούμε:
·       Άμεση καταβολή των δεδουλευμένων μηνός Μαρτίου.
·       Βασικός μισθός με κατώτερο όριο τα 751,00€ μηνιαίως και του μεροκάματου στα 33,57 ευρώ για όλους τους εργαζόμενους.
·       Καταβολή του μισθού όλων των εργαζομένων το αργότερο μέχρι την 5η εργάσιμη ημέρα κάθε μήνα, όπως προβλέπετε από το νόμο
·       Να γίνει άμεσα η συντήρηση και επισκευή των μηχανημάτων που απαιτείται (κλαρκ, bobcat).
·       Συστηματική απολύμανση χώρου εργασίας.
·       Άμεση χορήγηση των εμβολίων που συστήνει ο Ιατρός Εργασίας, των μέσων ατομικής προστασίας και προμήθεια ή επισκευή των εργαλείων που χρησιμοποιούν οι εργαζόμενοι.
·       Άμεση διάθεση των κατάλληλων μέσων ατομικής εργασίας (ειδικά παπούτσια, φόρμες).

·       Ένταξη στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα.

Δευτέρα, 9 Απριλίου 2018

Σύσκεψη των Σωματείων του Λεκανοπεδίου Μεγαλόπολης για την πώληση των λιγνιτικών Μονάδων της ΔΕΗ


Τετάρτη 11 Απριλίου 2018 θα συναντηθούν τα μέλη των Δ.Σ. των Σωματείων του Λεκανοπεδίου σε Σύσκεψη στην αίθουσα του ΣΒΟ (ΛΚΜ) στις 9:30 το πρωί.
Θέματα συζήτησης:

•Τελευταίες εξελίξεις εν όψει της κατάθεσης του νομοσχεδίου για την πώληση των λιγνιτικών Μονάδων της ΔΕΗ
•Οργάνωση των αγωνιστικών μας δράσεων

KALIMERA-ARKADIA.GR
ΔΕΗ Μεγαλόπολης | Οι εργαζόμενοι αποφασίζουν τις επόμενες αντιδράσεις για την πώληση των μονάδων - Kalimera Arkadia
Την Τετάρτη 11 Απριλίου 2018 θα συναντηθούν τα μέλη των Δ.Σ. των Σωματείων του Λεκανοπεδίου σε Σύσκεψη στην αίθουσα του ΣΒΟ (ΛΚΜ) στις 9:30...

Σάββατο, 7 Απριλίου 2018

Ω γλυκυ μου εαρ...εν Λεωνιδιω!!


 Giorgos Houliaras 
 ΛΕΩΝΙΔΙΟ ΚΥΝΟΥΡΙΑΣ




Ω γλυκυ μου εαρ...εν Λεωνιδιω!!

Παρασκευή, 16 Μαρτίου 2018

«Ανωγοκάτωγο» - Ο αρχικός και βασικός τύπος Αρκαδικής κατοικίας.

   Αρχιτεκτονική  

Αρκαδία. Ο τόπος κατοικείται χωρίς διακοπή από την αρχαιότητα. Η τελική κατάκτηση της Πελοποννήσου από τους Τούρκους είναι το κινητήριο σύνθημα για την πύκνωση των λιγοστών οικισμών, αλλά και για τη δημιουργία νέων, που στο σύνολο τους δίνουν την σημερινή μορφή του τόπου. Αντιπροσωπευτικό και «αρχικό» τύπο κατοικίας της περιοχής αποτελεί το «ανωγοκάτωγο». Η εξέλιξη του, ανάλογα με τα γεωγραφικά, κοινωνικά και οικονομικά δεδομένα ή τις ανάγκες της οικογένειας που στέγαζε, οδήγησε σταδιακά στους επιμέρους τύπους. 
Το «ανωγοκάτωγο» είναι πέτρινο, με παραλληλόγραμμη κάτοψη και αναλογίες περίπου 1 προς 2, (δηλαδή, το μήκος του κτιρίου είναι περίπου διπλάσιο από το πλάτος του). Τοποθετείται κατά κανόνα κάθετα στις υψομετρικές καμπύλες. Έχει λιγοστά ανοίγματα, μια μικρή είσοδο στη μακριά πλευρά και ένα επίσης μικρό παράθυρο. Η στέγη είναι συνήθως τρίριχτη. Η σταδιακή εξέλιξη του αρχικά παραλληλόγραμμου τύπου έδωσε κατοικίες σε σχήμα Γ, Π ή ακόμα και τετράγωνες. Εσωτερικά στις αρχικές κατοικίες δεν υπάρχουν διαφοροποιήσεις χώρων και λειτουργιών, είναι δηλαδή μονόχωρες και εξελίσσονται σ’ ένα επίπεδο. Με την πάροδο των χρόνων η ανάγκη για στέγαση των «ζωντανών» της οικογένειας οδήγησε στη σταδιακή διαφοροποίηση της στάθμης του δαπέδου… Αρχικά μικρή (ένα –δυο σκαλοπάτια) και παράλληλη συστέγαση ανθρώπων και ζωών, αργότερα μεγαλύτερη περίπου 1,5 μ. και τελικά δημιουργία νέου τελείως ανεξάρτητου ορόφου.
Ενώ αρχικά οι κατοικίες ήταν ισόγειες, οι όροφοι σταδιακά αυξάνουν ανάλογα με την κλίση του εδάφους αλλά και παράλληλα με την οικονομική άνθηση της περιοχής. Έτσι συναντάμε πολλές τριώροφες – τετραώροφες κατοικίες με σαφή τη διαφοροποίηση των λειτουργιών τόσο ανάμεσα στους ορόφους όσο και στις ίδιες τις στάθμες, ως εξής: Τετράχωρο «ανώι» με σαφή διαχωρισμό των περιοχών ύπνου και διημέρευσης. «Μεσιανό» με πολλαπλές χρήσεις και τέλος «Κατώι» για την τοποθέτηση των ζώων και για αποθήκευση.


Για την κατασκευή των κατοικιών που περιγράψαμε παραπάνω χρησιμοποιούνται κυρίως υλικά που ο τεχνίτης βρίσκει άφθονα στην φύση. Πέτρα, ξύλο, πετρόπλακες, κεραμίδια Η πέτρα χρησιμοποιείται ευρέως καθώς είναι υλικό που δεν λείπει από κανένα μέρος στην Αρκαδία. Στα πρώιμα κτίρια, στοιβάζονται με κάποια προσοχή λίθοι χωρίς ιδιαίτερη επεξεργασία και χωρίς συνδετικό κονίαμα. Καθώς αυτά γίνονται υψηλότερα και με μεγαλύτερης έκτασης κάτοψη, το υλικό ακολουθεί την εξέλιξη. Λαξεύονται αγκωνάρια για τη σύνδεση των γωνιών ενώ και οι υπόλοιποι λίθοι είναι ελαφρώς λαξεμένοι. Το αρχικά ανύπαρκτο κονίαμα αντικαθίσταται με το φθηνό και πρόχειρο κονίαμα (λάσπη) στο οποίο στη συνέχεια προσθέτουν και λίγο ασβέστη. Πρόσθετη ενίσχυση της κατασκευής δίνει και η χρήση ξυλοδεσιών (ένα είδος ξύλινου chaînage) που δένει σαν σύνολο την κατασκευή. Άλλο υλικό επίσης διαδεδομένο είναι και το ξύλο, το οποίο χρησιμοποιείται στα κουφώματα, στον Φ.Ο και την επίστρωση των πατωμάτων καθώς επίσης στην κατασκευή της οροφής που κατά κανόνα είναι ξύλινη και στη συνέχεια καλύπτεται με κεραμίδια ή πλάκες. 
Πέρα από τα καθαρά τεχνικά στοιχεία, που συνθέτουν ένα κτίριο, ιδιαίτερα σημαντικά είναι και τα διακοσμητικά στοιχεία που άφθονα χρησιμοποιούν τόσο σε ιδιωτικά κτίρια (κατοικίες) όσο και σε δημόσια (εκκλησίες). Αυτά είναι συνήθως «κοσμήματα» όπως σταυροί (σαν σύμβολο φύλαξης και θεϊκής παρουσίας), φίδια, προσωπεία, ακόμα και μαστοειδείς απολήξεις «βυζάκια» (σαν σύμβολο πλούτου και ευφορίας). Χρησιμοποιείται επίσης η διαφοροποίηση της υφής και του χρώματος στους λίθους χτισίματος ή η κατασκευή διακοσμητικών ζωνών από άλλο υλικό (κεραμίδια).
Εξαιρετικά ενδιαφέρουσες κατασκευές πέρα από τα κτίρια κατοικίας, είναι οι εκκλησίες, οι κρήνες (βρύσες), οι μύλοι, τα ελαιοτριβεία, ακόμα και οι γέφυρες και οι ίδιοι οι δρόμοι πολλών αρκαδικών χωριών. Κατασκευές που δείχνουν έντονα το μεράκι και την τεχνογνωσία που κατέχει τους κατοίκους του τόπου, στο να επεξεργάζονται με κέφι και ιδιαίτερη τεχνική τα υλικά τα οποία άφθονα τους προσφέρει η φύση.

Βιβλιογραφία
Ελληνική παραδοσιακή Αρχιτεκτονική (Εκδόσεις Μέλισσα)
_________